Site Loader
Budapeszt - budynek parlamentu nocą

Od ponad półtora wieku niemal wszystko, co w stolicy Węgier ważne, dzieje się w Peszcie. Na przykład w VII dzielnicy – niedawno jeszcze zaniedbanej – gdzie na potęgę powstają kolejne kawiarnie, butiki i pracownie. Oto kilka przydatnych adresów.

Bezpośrednie przeloty z Warszawy do stolicy Węgier oferuje LOT, www.lot.com oraz Wizz Air, www.wizzair.com. Bilet w dwie strony odpowiednio od ok. 350 zł i 150 zł.

Z Krakowa do Budapesztu kursują wygodne autobusy Lux Express, www.luxexpress.eu; bilet w jedną stronę od 62 zł, podróż trwa ok. 6,5 godz. Można też pojechać bezpośrednim pociągiem PKP, www.pkp.pl – nocnym z Warszawy przez Katowice (bilet w jedną stronę od 123 zł; ok. 11,5 godz.) albo dziennym z przesiadką w czeskim Břeclaviu (ok. 10 godz.).

Większość nowych hoteli, restauracji czy butików otwiera się na wschodnim brzegu.

Hotel Lánchíd 19 przy Lánchíd utca 19, jest wyjątkiem – położony w Budzie, u stóp Góry Zamkowej, z pięknym widokiem na Peszt. Zaprojektowano go tak, by nowoczesny dizajn wpisać w zabytkowe nabrzeże. Panele fasady są ruchome i układają się w mniejsze
lub większe fale w zależności od wzburzenia wód Dunaju. Każdy z 45 pokoi trzech apartamentów ma inny wystrój, zaproponowany przez młodych węgierskich artystów i studentów wzornictwa. Dwójka ze śniadaniem od 27 350 forintów (HUF)/87 euro/ 370 zł, te z widokiem na Dunaj i Peszt od 30 180 HUF/96 euro/400 zł.
www.lanchid19hotel.hu

Casa de la Musica przy Vas utca 16 to hostel urządzony w typowej peszteńskiej kamienicy z wewnętrznym dziedzińcem i klatką schodową ozdobioną efektownym żyrandolem. Znajduje się kilka minut spacerem od dzielnicy żydowskiej. Latem w barze na patio podawane są śniadania za 3 euro/13 zł, piwo i przekąski; przez cały rok goście mogą korzystać z kuchni. Pokój dwuosobowy 8820 HUF/28 euro/120 zł; łóżko w sali wieloosobowej od 2835 do 3780 HUF/9-12 euro/40-50 zł.
www.casadelamusicahostel.com

Na niedzielne śniadanie warto wybrać się na targ w Szimpla Kert przy Kazinczy utca 14. Sezonowe produkty sprzedają tu rolnicy prowadzący niewielkie gospodarstwa. Duży wybór owoców, warzyw, smaczne chleby, kiełbasy i miody, a do tego muzyka na żywo. Wieczorami w Szimpli często odbywają się bezpłatne koncerty; informacje
o wydarzeniach na stronie: www.szimpla.hu

Jadłodajnia Kádár na Klauzál tér to gastronomiczna pętla czasu: syfony z wodą sodową, obrusy w biało-czerwoną kratę, na ścianach fotografie piłkarzy sprzed lat, a w karcie węgierska klasyka – leczo czy faszerowana papryka. Czynne tylko w porze obiadu (11.30-15.30), od wtorku do soboty.

Otwarta niedawno po sąsiedzku Pola Pola, Klauzál utca 11, przypomina, że Budapeszt od Serbii dzieli tylko 200 km. W karcie między innymi smaczne ćevapy 1590 HUF/20 zł czy plejskavica za 1790 HUF/25 zł, podawane z wypiekanymi na miejscu lepinjami (bałkańskim pieczywem).

O obecność żydowskich smaków w VII dzielnicy dba kilka tradycyjnych restauracji koszernych (na przykład Hanna przy Dob utca 35).

Od zeszłego roku dań przygotowywanych przez szefa kuchni z Tel Awiwu można spróbować także w Mazel Tov (Akácfa utca 47, czynne w godz. 16.00-4.00), czyli eleganckim wydaniu kert, lokalu urządzonego we wnętrzach i na dziedzińcu zrujnowanej kamienicy.

Na podwórku przy Dob utca 40 stoi z kolei Ricsi’s, food truck z kuchnią żydowską, oferujący knysze z baraniną za 850 HUF/11 zł) czy pyszne barátfüle – rodzaj knedli z suszonymi śliwkami za 650 HUF/9 zł.

WĘGIERSKIE WZORNICTWO

W Peszcie od zawsze ceniono piękne oraz dobrze zaprojektowane przedmioty. Nie przypadkiem to właśnie tutaj powstało trzecie na świecie – po londyńskim i wiedeńskim – Muzeum Rzemiosła Artystycznego (Üllői ucta 33-37, www.imm.hu; czynne wt.-sob. w godz. 10.00-18.00, bilet na wszystkie wystawy 3600 HUF/49 zł, na wystawy stałe – 2000 HUF/27 zł; zniżki dla dzieci i seniorów). Sam secesyjny gmach projektu Lechnera wart jest zobaczenia. W środku, na trzech piętrach, prezentowane są stałe zbiory poświęcone wystrojowi wnętrz od gotyku po biedermeier czy sztuce islamskiej.

Dziś tradycje kontynuuje wiele małych pracowni i butików. Manufaktor przy Sip utca 24, www.manufaktor.hu, to jedyne w Budapeszcie atelier i sklep z marionetkami, a także najróżniejszymi teatrzykami i zabawkami optycznymi, wykonywanymi przez Enikő Ötvös i Richárda Garamiego.

Printa, Rumbach utca 10, www.printa.hu, specjalizuje się w sitodruku – za pomocą tej techniki ozdabiane są ubrania, torby, notesy i inne przedmioty z surowców wtórnych. Na miejscu działa galeria grafiki i kawiarnia. Można też zajrzeć do pracowni, gdzie raz w miesiącu odbywają się warsztaty (najbliższe 15 listopada). 

W Mono Art and Design, Kossuth Lajos utca 12, nowym peszteńskim concept storze, prezentowane są prace młodych węgierskich projektantów – meble, wyposażenie wnętrz, grafiki. Mieszczący się przy tej samej ulicy, pod numerem 20, Mono Fashion działa w oparciu o podobną ideę, ale skupia się na modzie.

WARTO ZOBACZYĆ

Studio fotograficzne Manó Maia mieści się w Węgierskim Domu Fotografii (Nagymező utca 20, www.maimano.hu; otwarte: pon.-pt. w godz. 14.00-19.00, sob.-nd. w godz. 11.00-19.00; bilet normalny 1500 HUF/20 zł, ulgowy – 700 HUF/9 zł). Na pozostałych piętrach odbywają się wystawy fotografii węgierskiej i zagranicznej, działa tu także księgarnia fotograficzna. W VII dzielnicy nie można pominąć zabytków żydowskich.

Wielka Synagoga (w październiku otwarta od niedzieli do czwartku w godz. 10.00-17.30, w piątki w godz. 10.00-16.30; bilet normalny 3000HUF/40 zł) to największa judaistyczna świątynia w Europie – budowla w stylu mauretańskim ma aż trzy tysiące miejsc siedzących. Na terenie kompleksu przy Dohany utca znajduje się także muzeum poświęcone kulturze i dziejom węgierskich Żydów oraz pomnik pamięci ofiar Zagłady.

Mieszcząca się tuż obok synagoga przy Rumbach utca jest odwiedzana znacznie rzadziej – niesłusznie, bo niedawna renowacja przywróciła wspaniałemu wnętrzu na planie ośmioboku dawny blask. www.greatsynagogue.hu

Niewielu przyjezdnych dociera też na cmentarz Kerepesi – węgierski panteon narodowy o powierzchni ponad 50 hektarów. Spoczywajątu wybitni mężowie stanu, pisarze, malarze, kompozytorzy, architekci (w tym Miklos Ybl i Ödön Lechner). Ale nie tylko nazwiska decydują o wyjątkowości tego miejsca – nekropolia jest przede wszystkim wielką plenerową galerią rzeźby. Niewiele tu symboliki religijnej – na nagrobkach i mauzoleach rozrzuconych pośród kasztanowców i lip dominują nawiązujące do klasycznych wzorców posągi, urny, sarkofagi. To niezwykła pamiątka po mieszczańskiej kulturze Budapesztu przełomu XIX i XX wieku.

Obserwator